Urzędy ziemskie i królewszczyzny

Na początku XVII wieku Pogorzelscy herbu Krzywda są widoczni w hierarchii urzędniczej ziemi nurskiej. Idzi Pogorzelski został odnotowany jako chorąży nurski w 1604 roku. W 1614 roku otrzymał królewszczyzny Krzywicę, Wólkę i Jabłoń. Uruski podaje również jego małżeństwo z Barbarą Konstancją Bobowską oraz synów Tomasza i Wojciecha. Zapis łączy zatem urząd, nadanie królewskie i relację rodzinną w jednej sekwencji.

Jakub Pogorzelski występuje w inwentarzu Metryki Koronnej MK 180 jako chorąży ziemski nurski. Jego synowie Jan, Władysław i Zygmunt pojawiają się później w związku z elekcją 1648 roku. Zygmunt sam sprawował urząd chorążego nurskiego. Władysław został również odnotowany przy sprzedaży dóbr Jaźwiny w 1667 roku, a Jan jako mąż Elżbiety Lasockiej. Oddzielny Jan Pogorzelski, komornik ziemski drohicki w 1622 roku, ma własną kartę, ponieważ źródło nie daje podstawy do utożsamienia go z Janem, synem Jakuba.

Tomasz Pogorzelski jest poświadczony w Sumariuszu Metryki Koronnej MK 185 jako sędzia ziemski nurski i komisarz królewski. W 1643 roku został wyznaczony do rewizji granic oraz wymiany dóbr. Lokalizator wpisu — MK 185, wpis 658/2930, karty 500v–501 — pozwala odróżnić ten pierwotny zapis od późniejszych skrótów herbarzowych. W dokumentacji sejmikowej Tomasz występuje także przy laudum sejmiku ostrowskiego. Urząd sędziego ziemskiego, funkcja komisarza i udział w pracach sejmiku ukazują jego aktywność w kilku sferach dawnego życia publicznego.

Wojciech Pogorzelski, starosta nurski

Wojciech Pogorzelski należy do najlepiej uchwytnych przedstawicieli rodu w połowie XVII wieku. Uruski odnotowuje go jako starostę nurskiego w 1645 roku, a suffragia elekcji z 1648 roku wymieniają wśród elektorów z województwa podlaskiego. Jego karta łączy więc urząd starościński z udziałem w akcie wyboru monarchy.

Sumariusz Metryki Koronnej MK 190 zachował ponadto dwa zapisy finansowe. Pierwszy dotyczy długu w wysokości 20 000 złotych polskich na rzecz Wojciecha Pogorzelskiego; drugi późniejszego pokwitowania spłaty. Wpisy 231/5013 i 240/5022 pokazują, że Wojciech funkcjonował również jako uczestnik znacznej transakcji majątkowej. Zestawienie urzędu, suffragiów i dokumentów finansowych tworzy znacznie pełniejszy profil niż sam spis nazwisk w herbarzu.

Źródła

AGAD, Metryka Koronna MK 180, s. 374; MK 185, wpis 658/2930, k. 500v–501; MK 190, wpisy 231/5013 i 240/5022; S. Uruski, Rodzina, t. XIV, s. 165.